Plany gospodarowania wodami

Ramowa Dyrektyw Wodna 2000/60/WE  wyznacza ramy polityki wodnej Wspólnoty Europejskiej. Jest wynikiem wieloletnich prac Wspólnot Europejskich zmierzających do lepszej ochrony wód poprzez wprowadzenie wspólnej europejskiej polityki wodnej, opartej na przejrzystych, efektywnych i spójnych ramach legislacyjnych.
Została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu  22 grudnia 2000 r. Kraje Członkowskie zaczęła obowiązywać z dniem opublikowania, natomiast Polskę formalnie obowiązuje od dnia akcesji do Unii Europejskiej tj. 5 maja 2004 roku.
RDW uznaje środowisko naturalne za równoprawnego użytkownika wód, takiego samego jak ludność, przemysł czy rolnictwo. Stąd mówiąc o ochronie wód, RDW rozszerza zakres tej ochrony z ilości i jakości wody również na życie biologiczne zależne od wody (tj. ekosystemy wodne i bagienne).
 

RDW wprowadza do zlewniowego zarządzania gospodarką wodną dwa ważne narzędzia:
udziału społeczeństwa oraz instrumentów ekonomicznych.

 

Włączenie do procesu planowania użytkowników wód oraz odpowiadających za ich stan instytucji, ma na celu lepsze zidentyfikowanie problemów oraz kształtowanie odpowiednich programów „naprawczych”.
Wprowadzenie instrumentów ekonomicznych ma na celu zagwarantowanie efektywności ekonomicznej korzystania ze środowiska wodnego poprzez wprowadzanie zasad: zanieczyszczający płaci, użytkownik płaci  oraz  zwrotu kosztów za usługi wodne.
RDW zakłada, że zarządzanie, ochrona i gospodarowanie zasobami wodnymi realizowane będą w obszarach o granicach hydrograficznych (zarządzanie zlewniowe). Dyrektywa definiuje podstawową jednostkę hydrograficzną - dorzecze, czyli obszar, z którego całkowity odpływ wód powierzchniowych następuje ciekami naturalnymi przez jedno ujście do morza. Zatem cel RDW realizowany będzie poprzez identyfikację czynników powodujących zły stan wód (dot. wszystkich sektorów gospodarki, zmian morfologicznych itp.), a następnie wprowadzanie odpowiednich programów działań zmierzających do poprawy lub utrzymania dobrego stanu wód w poszczególnych obszarach dorzeczy.

  • Poziomy analiz i planowania w gospodarowaniu wodami

    proces planowania.png

Proces planowania gospodarowania wodami na obszarach dorzeczy polega na gromadzeniu i analizowaniu danych dotyczących dorzecza oraz wyborze i ocenie działań, które należy podjąć, aby osiągnąć wyznaczone cele. RDW wprowadza zintegrowaną politykę wodną, która umożliwi rozwój gospodarczy i społeczny przy równoczesnym poszanowaniu potrzeb środowiska, jednocześnie wskazując plany gospodarowania wodami na obszarach dorzeczy (PGW) jako podstawowy dokument planistyczny.
Na obszarze Polski zgodnie z ustawą z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019, z późn. zm) wyznaczonych jest 10 obszarów dorzeczy: Wisły, Odry, Dniestru, Dunaju, Jarftu, Łaby, Niemna, Pregoły, Świeżej i Ücker. W związku z powyższym w pierwszym cyklu planistycznym opracowano plany gospodarowania wodami dla wszystkich ww. obszarów dorzeczy. Dokumenty te poddawane są przeglądowi i uaktualnione najpóźniej w ciągu 15 lat od dnia wejścia w życie RDW,  a następnie co 6 lat.

 
Według RDW plany gospodarowania wodami są narzędziem planistycznym, które ma usprawnić proces osiągania celów środowiskowych, dlatego stanowić one będą fundament podejmowania decyzji mających wpływ na stan zasobów wodnych oraz zasady gospodarowania wodami w przyszłości. PGW będą miały wpływ nie tylko na kształtowanie gospodarki wodnej, ale także na inne sektory gospodarki, w tym: przemysł, rolnictwo, leśnictwo, gospodarkę komunalną, transport, rybołówstwo czy turystykę. Ustalenia PGW powinny zostać uwzględnione w dokumentach planistycznych na poziomie krajowym i regionalnym, np. w koncepcji przestrzennego zagospodarowania kraju, strategii rozwoju województw czy w wojewódzkich planach zagospodarowania przestrzennego.
PGW jako dokumenty, które obejmują działania zmierzające do spełnienia celów RDW w zakresie osiągnięcia i utrzymania dobrego stanu wód, a w szczególności ekosystemów wodnych i od wód zależnych - nie stoją w sprzeczności z realizacją działań mogących wpłynąć na pogorszenie stanu wód, o ile działania te służą nadrzędnemu celowi społecznemu lub wynikają z przyjętych polityk, planów lub programów, a ich realizacja jest uzasadniona pod względem ekonomicznym, społecznym lub gospodarczym.
PGW są syntezą prac prowadzonych na obszarze dorzecza w cyklu planistycznym. Zgodnie z art. 114 ust. 1 ustawy – Prawo wodne zawierają:

  • ogólny opis cech charakterystycznych obszaru dorzecza w tym wykaz JCWP i JCWPd,
  • podsumowanie identyfikacji znaczących oddziaływań antropogenicznych i oceny ich wpływu na stan wód powierzchniowych i podziemnych,
  • wykaz obszarów chronionych wraz z graficznym przedstawieniem,
  • mapę sieci monitoringu, wraz z prezentacją programów monitoringowych,
  • ustalenie celów środowiskowych dla jednolitych części wód i obszarów chronionych,
  • podsumowanie wyników analizy ekonomicznej związanej z korzystaniem z wód,
  • podsumowanie działań zawartych w programie wodno – środowiskowym kraju,
  • wykaz innych szczegółowych programów i planów gospodarowania dotyczących zlewni, sektorów gospodarki, problemów lub typów wód, wraz z omówieniem zawartości tych programów i planów,
  • podsumowanie działań zastosowanych w celu informowania społeczeństwa i konsultacji społecznych, opis wyników i dokonanych na tej podstawie zmian w planie,
  •  wykaz organów właściwych w sprawach gospodarowania wodami na obszarze dorzecza,
     informacje o sposobach i procedurach pozyskiwania informacji i dokumentacji źródłowej wykorzystanej do sporządzenia planu oraz spodziewanych wynikach realizacji planu
     

Szczegółowy zakres opracowywania PGW określa Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 czerwca 2009 r. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowego zakresu opracowywania planów gospodarowania wodami na obszarach dorzeczy (Dz. U. 2009 Nr 106 poz. 882.

PGW szczególną rolę zajmuje podsumowanie działań, zawartych w programie wodno-środowiskowym kraju. Działania te winny zostać zrealizowane na obszarze dorzecza w celu zapewnienia utrzymania lub poprawy jakości wszystkich wód do 2015 r., a w uzasadnionych przypadkach w terminie późniejszym. Dotyczą one zarówno konkretnych przedsięwzięć inwestycyjnych jak i środków o charakterze administracyjnym, ekonomicznym, badawczym, informacyjnym czy edukacyjnym.

x Informujemy, że strona www.rdw.kzgw.gov.pl korzysta z plików cookies. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień Twojej przeglądarki oznacza, że będą one umieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies poprzez zmianę ustawień swojej przeglądarki internetowej. Więcej informacji w Polityce prywatności.